HOW-TO จัดการความสัมพันธ์ TOXIC - Q&A กับ อ.ดร. ตฤณห์ โพธิ์รักษา

HOW-TO จัดการความสัมพันธ์ TOXIC - Q&A กับ อ.ดร. ตฤณห์ โพธิ์รักษา

Q : How to ฝึกจิตใจให้เข้มแข็งกับเรื่องความรัก โดยเฉพาะในช่วงเริ่มต้นความสัมพันธ์กับใครสักคน 

A : ต้องเข้าใจธรรมชาติของความรู้สึก “ข้าวใหม่ ปลามัน” เป็นเรื่องปกติที่ทุกคนต้องเจอ ความอคติจะพุ่งสูงในช่วงแรก อะไรก็จะดีไปหมด อุ๊ย เขาเป็นห่วง เขาใส่ใจ แต่ลองถามคนรอบข้างดูว่าแบบนี้ปกติไหม 
และความสม่ำเสมอคือหัวใจของความสัมพันธ์ ถ้ามันลด หรือมันเพิ่ม แสดงว่ามันไม่เสถียร 

Maximum ที่คนส่วนใหญ่จะทำนิสัยที่ไม่ใช่ตัวเองได้ อยู่ที่ 4-12 เดือน ฉะนั้น การจะรู้สึกใคร คุณต้องลองใช้ชีวิตตลอด 24 ชั่วโมงกับเขาหลายวันติดๆ กัน ให้ลองมีสติ คิดว่าคนปกติทำไหม? อันนี้แรงไปไหม? อันนี้เรายังมีศักดิ์ศรีอยู่ไหม? 

ถ้าคุณคุยกับใครก็แล้วแต่ ถ้าคุณเริ่มไม่เป็นตัวของตัวเอง คุณเริ่มต้องปิดบัง ไม่สามารถบอกได้ว่าคุณทำอะไรอยู่ เขาตามตื๊อเกินไป ทำอะไรต้องรายงาน อันนั้น Red Flag ครับ เพราะมันไม่ใช่การคลั่งรักแบบให้ สเปซแล้ว 


Q : หัวหน้าเป็นคนพูดจาหยาบคาย เวลาไม่พอใจก็จะด่า

A : ถ้าเขาหยาบเฉพาะตอนโกรธ ก็แปลว่า EQ เขาต่ำ ความสามารถในการควบคุมอารมณ์เขาน้อย เหมือนไม่สามารถกดสัญชาตญาณดิบของตัวเองได้เลย ก็คือไม่มีสติ คนเหล่านี้ชอบเสียใจจากการกระทำของตัวเอง แต่ไม่ขอโทษหรอก ส่วนใหญ่ก็จะเป็น Narcissist 

วิธีการรับมือก็คือ เมื่อเรารู้ว่านั่นคือการควบคุมอารมณ์ไม่ได้ของเขา เราก็ไม่ต้องเอามาใส่ใจครับ เราไม่สามารถเปลี่ยนคนหยาบคายได้ ตัวเขาเองยังห้ามตัวเองไม่ได้เลย แล้วเราจะห้ามได้ยังไง ให้เข้าใจว่าเขาเป็นคนแบบนั้น แล้วอายุ 50 แล้ว เปลี่ยนไม่ได้ เป็นจนตาย 


Q : เพื่อนจะกลับไปคบกับแฟนเก่าที่เพื่อนเล่าว่านิสัยไม่ดี เหตุการณ์เกิดวนซ้ำหลายครั้ง ควรทำอย่างไรดี?

A : เป็นเรื่องคอมมอนส์มาก ที่โทรมาเนี่ย จริงๆ มันเป็นแค่ Replacement คือช่วงเวลาที่เคยคุยกับแฟน ย้ายมาคุยกับเราเฉ​ยๆ เพราะว่าทะเลาะกับแฟนอยู่ แต่จริงๆ แล้วธงก็คือ ไม่ได้อยากเลิกหรอก 

คนเนี้ยคือเหยื่อเลยนะ เหยื่อเต็มๆ เลย ถูกทำยังไงมา เจ็บแล้วไม่จำ กลับไปซ้ำๆ เดี๋ยวก็โดนกลับมาเหมือนเดิม แล้วเดี๋ยวเขาก็โทรมาอีกครับ วนลูปอยู่แบบนี้ จนกว่าเขาจะเจ็บและพอเอง ไม่มีทางช่วย ใครบอกอะไรก็ไม่ฟัง คนที่คลั่งรักอยู่ เขาก็จะแจกอาหารหมาให้พวกเรา 

เราทำได้แค่มอนิเตอร์ดูความปลอดภัย เช่น ไปไหนถึงแล้วบอกด้วยนะ เป็นยังไงบ้าง อีกครึ่งชั่วโมงถ้าไม่ตอบกลับมาเดี๋ยวเราโทรไปนะ ถ้ามันเกิดเหตุขึ้น เราจะได้รู้ เพราะส่วนใหญ่คนไม่รู้วิธีที่จะมอนิเตอร์เหยื่อแบบนี้ นัดกันเลย บ่ายสอง เดี๋ยวเราโทรไปเช็ก แล้วกรุณารู้โลเคชั่นเพื่อนตลอด ลดความเสี่ยงลงไปได้ 
แต่อย่าโมโหนะ อย่าโมโหแทน แฟนนิสัยไม่ดีขนาดนี้ ยังจะกลับไปอีกเหรอ ทุกคนคิดแบบนี้หมด แต่ว่ามันเป็นช้อยส์ของเขา

Q : ช่วงนี้เศรษฐกิจไม่ดี ทำให้มีโปรเจกต์ใหม่ๆ เพิ่มขึ้น แต่เราเป็นคนที่ต้องรับผิดชอบทุกที เพราะคำว่า ‘น้องทำงานดีนะ’ เราควรปฏิเสธยังไงดี? 

A : ปัญหาขององค์กรนี้คือตัวหัวหน้า นี่คือการกระจายงานที่ไม่ยุติธรรม เราทำได้ ไม่ได้แปลว่าเราต้องทำ การทำได้แปลว่าฉันทำได้ แต่มันใช่หน้าที่เราไหม ถ้าใช่หน้าที่ แล้วคนที่เงินเดือนเท่ากัน ทำไมไม่ถูกเกลี่ยงาน ก็พูดตรงๆ เลยครับ 

ถ้าพูดตรงๆ ไม่ได้ ก็ทำไม่เสร็จไปเลยครับ ก็ถ้างานไม่เสร็จ โปรเจกต์ใหม่ก็ยังมาไม่ได้ พอเสร็จไวปุ๊ป แทนที่เขาจะได้พักใช่ไหม เอางานมาโปะอีก แต่เจ้านายคิดไม่ได้ ถ้าเขาคิดได้ เขาจะบอกว่า เอาเวลาไปทำอย่างอื่นเลยนะ พัก แล้วคนที่ยังทำไม่เสร็จ ให้ดูคนนี้เป็นตัวอย่าง แทนที่เขาจะชม เขากลับเอางานอื่นมาให้เราทำ กลายเป็นว่า A และ B เงินเดือนเท่ากัน แต่ A ทำงานเร็วกว่า เก่งกว่า งานเยอะกว่า มันเมคเซ้นส์ที่ไหน

ถ้าพูดตรงๆ ไม่ได้ ครั้งแรกคือการปฏิเสธครับ ลองใส่อินโทรเยอะๆ “เออ พี่ โปรเจกต์ที่ทำมา มันไม่ง่ายเลย มันมีความซับซ้อน แต่ที่ทำเสร็จไวเพราะงานมันเร่ง ทำเสร็จแล้วก็อยากจะเคลียร์สมอง เพื่อรับโปรเจกต์ใหม่” ถ้าได้ยินแบบนี้ แล้วยังไม่ให้พัก Toxic แล้วครับ ไม่ควรทำงานด้วยแล้ว 

ถ้าพูดอ้อมๆ แล้วเขายังไม่เข้าใจ เปลี่ยนเป็นพูดด้วยน้ำเสียงที่นิ่ม อย่าเสียงแข็ง พยายามพูดให้เขาเห็นใจ แต่ต้องดูเขาด้วยนะ เราน่าจะรู้ดีที่สุดว่าหัวหน้าเราเป็นยังไง แนะนำว่าลองเลือกจังหวะพูด อาจเป็นตอนที่โปรเจกต์พึ่งสำเร็จ แล้วค่อยพูด